Елге көлік импорттау қиындайды

Биыл маусымда премьер-министр 1 қыркүйектен бастап көлік импортын қиындататын шаралар әзірлеуді тапсырды. 4 тамыз күні Сауда және интеграция министрі Арман Шаккалиев брифингте үкімет көлік құралы құрылымының қауіпсіздігін растайтын куәлікті заңсыз рәсімдейтіндермен күресуді жоспарлап отырғанын мәлімдеді. Мысалы, рөлі оңнан солға ауысқан автомобильді басқа мемлекеттен әкелуді шектеу.

Сауда министрлігі шілдеде Сәйкестікті бағалау қағидаларына түзету енгізу жобасын әзірледі. Құжатты қоғам талқылады, қазір Әділет министрлігі қарап жатыр, кейін жарияланады.

2023 жылы заңдастыру аяқталғаннан бері Қазақстанда халық рөлі ауысқан машинаны импорттамайды. Билік биыл бұл мәселені қайта көтеріп, мұндай автомобильдердің кіруін тоқтату үшін қағида дайындады.

Қағидаға «рөлі ауысқанына байланысты құрылымы өзгерген» автомобильге көлік құралы құрылымының қауіпсіздігін растайтын куәлік рәсімдеуге тыйым салатын жеке тармақ қосылады.

«Өнімді сәйкестігі міндетті түрде расталуы керек объектіге жатқызу мақсатында анықтау» деп аталатын 4-1-параграф пайда болды. Онда көлік құралдарының арасындағы айырмашылықты біркелкі түсіндіру және түсініспеушілікті болдырмау үшін сараптама жүргізу тәртібі жазылады.

Аккредитациясы бар зертхана машинаны сынақтан өткізгенде оның сәйкестендіру нөмірін және жедел қызметті шақыру құрылғысы жұмыс істейтінін үздіксіз жазылатын бейнежазбада көрсетуге тиіс. Тексеріс барысында зертхана қызметкері оталдыру жүйесін қосып, SOS батырмасындағы барлық индикатордың жанғанын күтуі керек, кейін батырманы басып, оператордың жауабын күтіп, былай дейді:

«Сынақ қоңырауы. Сынақ орталығында автомобиль (маркасы, моделі және түсі) тексерістен өтіп жатыр. Ақпаратты растауыңызды сұраймын».

Оператор қоңырау барысында деректі салыстырып, нәтижесін айтады. Бейнежазба кемінде үш жыл сақталуға тиіс. Сауда министрлігі бұл талап сәйкестікті бағаламай сертификат рәсімдеу сияқты заңсыз әрекетпен күресуге мүмкіндік береді дейді.

Құжатта көлік құралы құрылымының қауіпсіздігін растайтын куәліктің жарамдылығын тоқтату немесе уақытша тоқтату үшін негіз бен алгоритмдер толық жазылады.

Қазір SOS батырмасы жоқ машинаны тек ресми импорттаушылар мен автоөндіруші зауыттар сата алады. Куәлік алу үшін жедел қызметті шақыру жүйесін орнатуға міндетті жеке импорттаушы бірнеше жылдан бері зертханалар құрылғыны қорапта, орнатылмаған күйде сататынына және тексеріс кезінде құтқару қызметіне хабарласа алмайтынына шағымданып келеді. Үш жыл бұрын Kolesa.kz редакциясы терминалды тексеріп, көлік иелерінің шағымы орынды екеніне көз жеткізді.