Сенатор Марат Қожаевтың пікірінше бұл жүйе жүргізушілерге оң әсер етпеді, ереже елемейтіндердің саны өсіп жатыр. Премьер-министр Олжас Бектеновке жолдаған сауалында депутат былтыр Алматыда 4.2 миллионнан астам жол ережесін бұзу фактісі тіркелгенін айтты. Бұл 2023 жылмен салыстырғанда 92.8 % жоғары. Оның ішінде 3.7 миллионы камералар арқылы анықталған, бұл техникалық құралдар тиімді екенін дәлелдейді.
Қолданыстағы жүйе жүргізушілерді қайта ереже бұзғаны үшін жауапқа тартуға мүмкіндік бермейді, өйткені камера арқылы бұрынғы заң бұзу әрекеті ескерілмей, айыппұл салынады. Жол ережесін өрескел бұзғандарды қайта емтихан тапсыруға жіберетін жүйе қарастырылмаған. Көп жағдайда жол-көлік оқиғалары көлік тізгіндегендердің ұқыпсыздығынан, яғни ереже сақтамағаннан немесе әдейі бұзғаннан болады. Бұл қайғылы жағдайға әкеледі.
М. Қожаевтың айтуынша мегаполисте жүгенсіз жүргізуші бір жылда 143 рет ереже бұзып, 3 миллион теңгеден астам айыппұл төлеген. Қалада осындай ондаған адам бар, ал ел бойынша жүздеген адамға жетеді. Көбі қымбат көлік мінген, жол ережесін әдейі бұзып, апатты жағдай тудыратын, ауқатты отбасынан шыққан жастар.
«50 %-дық жеңілдікті пайдаланған олар заң бұзуын жалғастырып, көшелерді жауапсыз әрі қауіпті ойын алаңына айналдырады. Қазіргі айыппұл жүйелі түрде құқық бұзатындар үшін тиімді жаза бола алмайтыны анық, сондықтан жазалау шараларын қайта қарау қажет», — деді сенатор.
Депутат жолдағы тәртіпті сақтау үшін айыппұл жеткіліксіз екенін әлемдік тәжірибе көрсетті деп санайды. Бірнеше елде құқық бұзушыларға әсер ететін қосымша шара қолданылады және олардың тиімді екені дәлелденген. Мысалы, Германияда айып балын жинау жүйесі жұмыс істесе, Францияда камералар айыппұл салып, куәлігінен уақытша айырады. Сингапурда айыппұл жүйесі жол ережесін қайта оқу курстарымен ұштасқан, ал аса ауыр жағдайда көлік тәркіленуі мүмкін.
Қожаев он немесе одан көп ереже бұзған жүргізушілерді теориялық емтиханды қайта тапсыруға міндеттеу, бұл қайталанса, жауапкершілікті күшейту, соның ішінде жүргізуші куәлігінен уақытша айыру, санына байланысты сараланған жаза жүйесін әзірлеу және жүйелі құқық бұзатындар үшін 50 % жеңілдікті алып тастауды ұсынды.
Бұған дейін Астанада өткен «Қазақстандағы қалалық мобильділікті дамыту» форумында, ереже сақтайтын жүргізушілерді ынталандыру туралы сөз болған еді.
7 сәуірден бастап жаңа сақтандыру кластары күшіне енеді. Жүргізуші жол ережесін өрескел бұзған жағдайда және сақтандыру жағдайы туындағанда класы М2-ге дейін төмендейді .
Елімізде айыппұлды жеті күн ішінде төлегендерге 50 % жеңілдік беру жүйесі 2015 жылы пайда болды.
Комментариев: 0