2025 жылы желтоқсанның аяғында Алматы қаласының мәслихаты оңтүстік астананың атмосферасын қорғау қағидасын бекітті. Құжат қалада шығарынды деңгейі төмен аймақтарды (LEZ) белгілеп, онда көлік қозғалысын шектеуді көздейді.
Ереженің ең соңғы нұсқасы 2026 жылы 8 қаңтарда ресми жарияланды. Одан жоспарланып отырған тыйым мен шектеулер жайлы білуге болады. Құжаттың басым бөлігі 60 күнтізбелік күн өткен соң, яғни 2026 жылы наурызда күшіне енеді. Бірақ автокөлікке, оның ішінде қоғамдық көлікке қатысты жекелеген тармақтар бір жылдан кейін, 2027 жылы 8 қаңтардан соң күшіне енеді.
Шығарынды деңгейі төмен аймақтар
Шенділер 2027 жылдан бастап шығарынды деңгейі төмен аймаққа (LEZ) кіретін машиналарды шектеуді жоспарлап отыр. Бірақ мұндай аймақтың нақты шекарасы құжатта көрсетілмеген. Бұған дейін билік LEZ аймақтарды кезең-кезеңімен енгізетінін айтқан. Олар алдымен Бөгенбай батыр көшесі, Абай даңғылы, Желтоқсан көшесі мен Достық даңғылында пайда болуы мүмкін.
Қағиданың қазіргі нұсқасында айтарлықтай қатаң шектеулер болмайды. «Автомобильдің шығарынды деңгейі төмен аймаққа кіру шарты» атты қосымшаға сәйкес техникалық тексерістен өткен әрі ҚР СТ 1433-2023 стандарты бойынша шығарынды нормасынан аспайтын, экокласы 0-ден 5-ке дейінгі (Еуро 0–5) бензинді және дизельді автомобильдер LEZ аумағына еркін кіреді. Билік электромобиль және отын элементімен жүретін көліктен (FCEV) техбайқаудан өтуді талап етпейді.
Бензинмен және газбен жүретін көлік құралдарына қатысты сырттан тұтанатын қозғалтқыштан шыққан газдардағы көміртек (СО) оксиді мен көмірсутек (СН) мөлшерінің нормалары
Дизельмен жабдықталған, ресми бекіту белгісі жоқ көлік құралдарынан шыққан газдардың түтіндеу нормалары
Техникалық тексеріс
Шенділер Алматыда техникалық тексеріс тәртібі қатаңдап, станциялар газоанализатор арқылы нақты өлшей бастайтынын айтты. LEZ аймағына кіруге рұқсат беретін техбайқау құқығы кез келген операторға берілмейді. Ол үшін қосымша келісімшарт жасап, қажет жабдықтың бар екенін растау қажет, сондай-ақ тексеріс барысын бейнетіркеуішке жазу керек.
Техникалық тексеріске қатысты тармақтардың көбі құжат жарияланғаннан кейін 60 күн өткен соң күшіне енеді. Тек аймақ операторымен өзара іс-қимыл туралы және техбайқау операторының жауапкершілігі жайлы екі тармақ қана 2027 жылы қолданысқа енеді.
Қоғамдық және жеке автопарктер
2027 жылдан бастап коммуналдық және жеке автопарктер іштен жанатын қозғалтқышы бар машиналарын автономды жылытқыш немесе электрлі қыздырғышпен жабдықтауға міндетті болады.
Қағидадағы автопарктер деген ұғымның нені білдіретіні анық емес, ол қоғамдық көліктердің автобус паркін меңзеуі мүмкін.
Сондай-ақ олар техникасының зиян газ мөлшерін өз бетінше (ай сайын немесе тоқсан сайын) өлшеуге, катализатор мен өзге де жабдықтардың жай-күйін есепке алуға, дизельді техника тиісті жүйемен жабдықталған жағдайда шығарындыны тазартуға арналған реагентті пайдалануға және осы қызметтер жөнінде уәкілетті органға есеп беруге міндеті болады.
Экокласс қалай анықталады
Алматы көшелеріндегі автомобильдердің экологиялық класын анықтау үшін Алматы қаласы әкімдігі 2025 жылғы 21 ақпанда бекіткен Көлік құралынан шығатын зиян газ мөлшерін бақылау қағидасының 4-қосымшасындағы кесте пайдаланылады.
Комментариев: 0